IJHE Üye Girişi Uluslararası Beşeri Bilimler ve Eğitim Dergisi Üye Girişi

KullanıcıAdı: Parola : Şifremi Unuttum Şifremi Unuttum

Makale Detayı


Başlık: Abdülhamid Döneminde Sansürlenen Piyesler
Title: Censored Plays During Abdulhamid Period
Yazar(lar) : Ömrüm Işıkay Gürbüz
Kategori : Beşeri Bilimler
Türü : Telif
Baskı : Cilt/Volume:4 Sayı/Issue:8 (Özel Sayı)
Sayfa : 187-198



Özet

Tiyatroların halkı en çok etkileyen ve halka en çabuk ulaşan bir özelliğinin olduğu bilinmektedir. Başbakanlık Osmanlı Arşivlerinden elde edilen evraklar neticesinde II. Abdülhamid dönemi sansüründe muzır (zararlı) olarak değerlendirilen eserlerin başında piyeslerin geldiği görülmektedir. Buna neden olan birçok sebep vardır. Bunlardan biri, bu dönemde birçok kişinin tiyatroyu kullanarak, siyasî fikirlerini edebiyat üzerinden herkese aktarmaya çalışmış olmasıdır. Sansür memurları tarafından diğer neşir türleri gibi tiyatrolar da dikkatlice incelenmiş ve muzır görülenlerin ne tab’ına (basımına) ne neşrine ne de icrasına izin verilmiştir. Piyeslerden ve tiyatrolardan hangilerinin sahnelenmesine ve basımına niçin izin verilmediği sorusu arşiv belgeleri doğrultusunda cevaplanmaya çalışılmıştır. Bu çalışma3, II. Abdülhamid dönemindeki edebî hayata ve basın hayatına ışık tutmak amaçlı hazırlanmıştır. Çalışma Başbakanlık Osmanlı Arşivinden alınan örneklerle desteklenmektedir. Çalışmanın sonucunda, Abdülhamid döneminin sansürü piyes ve tiyatrolar üzerinden verilen örnekler doğrultusunda dikkate alınmış ve edebiyat tarihi açısından değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Abdülhamid, edebiyat, tiyatro, piyes, basın, matbuat sansür.

Abstract

It is known that theaters have a feature that affects the public the most and reaches the public the quickest. In the documents obtained after the screening of the Prime Ministry Ottoman Archives, at the beginning of the works, which are considered as humiliated in the censorship of Abdülhamid period, it is seen that the plays came. There are many reasons for this. One of them is that many people in this period tried to use the theater to convey their political ideas through literature. Like the other publications, also the theaters were carefully examined by censor officials, and the harmful ones have been allowed neither to be published nor staged. In this study, it was tried to be answered in the archive documents as to which of the plays were staged and why the edition was not allowed. This study, it was prepared to offer an insight into on literary life and press life during Abdülhamid period. The study is supported by examples from the Prime Ministry Ottoman Archives. At a result of the study, the censorship of the Abdülhamid period was taken into account in the direction of the examples given on the theater and the theater and evaluated in terms of literary history.

Keywords :Abdulhamid, literature, theater, play, press, censorship.

© 2015 International Journal of Humanities and Education
Tasarım G2