IJHE Üye Girişi Uluslararası Beşeri Bilimler ve Eğitim Dergisi Üye Girişi

KullanıcıAdı: Parola : Şifremi Unuttum Şifremi Unuttum

Makale Detayı


Başlık: Celal Bayar’ın Kayseri Cezaevi’nden Tahliyeleri, Affı ve Uluslararası Af Örgütü’nün Bu Konudaki Çabaları
Title: The Releases and His Amnesty of Celal Bayar from Kayseri Prison and The Efforts of Amnesty International In This Issue
Yazar(lar) : Mehmet METİN
Kategori : Beşeri Bilimler
Türü : Telif
Baskı : Cilt/Volume:6 Sayı/Issue:13
Sayfa : 375 - 394



Özet

Türkiye’de çok partili hayata geçildikten kısa bir süre sonra tek başına iktidara gelen Demokrat Parti’nin 1950 yılından itibaren on yıl süren iktidar süreci başladı. Demokrat Parti iktidarı ilk yıllarda Türkiye’nin dış politikasında, ekonomide ve tarım politikalarında önemli kazanımlar elde ederken; 1954 yılından sonra demokrasi ve hürriyet, Kıbrıs politikası, 6-7 Eylül olayları ve 1957 yılı sonrası İnönü’nün yurt gezileri konusunda muhalefet ile ayrıştı. Bu durum siyasi ortamın gerilmesine neden oldu. 1960 darbesi ile iktidarını kaybeden Demokrat Parti mensupları Yassıada Mahkemesi’nde yargılandılar. Celal Bayar da dâhil olmak üzere kimi üyeler idam cezasına çarptırıldı. Celal Bayar’ın cezası yaşına istinaden idamdan ömür boyu hapse çevrildi. Bayar, 1961 yılında cezasını çekmek üzere Kayseri Cezaevi’ne gönderildi. Orada sağlık sorunları yaşadı. Sağlık sorunları gerekçesi ile 1963 yılında altı aylığına cezaevinden tahliye edildi. Kısa süre sonra yeniden Kayseri Cezaevi’ne gönderilen Bayar’ın tahliyesi için Uluslararası Af Örgütü hak ihlali gerekçesi ile birtakım girişimlerde bulundu. Cezaevinde bulunan Bayar’ı desteklemek adına bazı faaliyetler yaptı. Bayar, kendi affı için dönemin ülke yöneticilerine af başvurusunu reddetti. Ailesinin- özellikle kızının- bu konudaki çabalarına itiraz etti. Sağlık durumu daha da kötüye giden Bayar, nihayetinde sağlık sorunlarından dolayı 7 Kasım 1964’te tahliye edildi. 7 Temmuz 1965 tarihinde de Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel tarafından Anayasa’nın 97. maddesine dayanarak tamamen affedildi.

Anahtar Kelimeler: Kayseri Cezaevi, Uluslararası Af Örgütü, Celal Bayar, Tahliye, Af.

Abstract

The Democrat Party, which came to power alone shortly after changing to multiparty life, remained in power between 1950-1960. While achieving significant gains in Turkey’s foreign policy, economy and agricultural policy in the early years, Democrat Party power dissociated with the opposition about democracy and freedom after 1954, Cyprus policy, 6-7 September Incidents, Inonu’s country trips after 1957. This situation caused the political environment to be tense.The Democrat Party members who lost their power with the 1960 coup were tried in Yassiada Court.Some of them, including Celal Bayar, were sentenced to death.The sentence for Celal Bayar was changed to life imprisonment from death sentence due to his age. Bayar was sent to Kayseri Prison in 1961 to serve his sentence. He had health problems there. He was released from prison for six months in 1963 due to health problems. Because of infringement, Amnesty International made a number of attempts for the release of Bayar who was sent again to Kayseri Prison. It carried out various activities to cheer Bayar who was in the prison. Bayar rejected applications to the country administrators of the time for his own forgiveness. He objected to the efforts of his family -especially his daughter. Bayar whose health status worsened was eventually released on November 7, 1964 for health reasons. On July 7, 1965, he was completely forgiven by President Cemal Gürsel based on Article 97 of the Constitution.

Keywords :Kayseri Prison, Amnesty International, Celal Bayar, imprisonment, Amnesty.

© 2015 International Journal of Humanities and Education
Tasarım G2