Özet

Bu araştırmada kanser hastalarının yaşadıkları psiko-sosyal sorunları betimlemek amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu KKTC’deki kanser hastaları oluşturmaktadır. Araştırmada çalışma grubunun belirlenmesinde amaçlı örnekleme yöntemlerinden, kolay ulaşılabilir durum örneklemesi dikkate alınmıştır. Bu araştırma nitel araştırma türlerinden biri olan heuristik yaklaşımla ele alınmış nitel veri toplama teknikleri kullanılmış ve bu çalışmanın verileri, yarı yapılandırılmış ve açık uçlu sorulardan oluşan bir görüşme formu kullanılarak elde edilmiştir. Görüşmeler, gönüllülük ilkesi göz önünde bulundurularak katılımcıların tercih ettikleri ortamlarda yüz yüze gerçekleştirilmiştir. Toplanan verilerin analizinde, içerik analiz yöntemi kullanılmıştır. Görüşmeden elde edilen bilgiler, araştırmacı tarafından öncelikle elde deşifre edilmiş, dinlenen ifadeler metne dönüştürülmüştür. Aktarılan verilerle ilgili basit kodlamalar yapılmış kodlama işlemi ile elde edilen kodlar kategorileştirilmiş ve kategorilere uygun temalar belirlenerek içerik analizleri yapılmıştır. Araştırmanın sonucunda kanser hastalarının tanı aşamasında etiketlenme ve günlük alışkanlıkları değiştirme, tedavi aşamasında ise başkalarına bağımlı olma, mesleki yaşamda performans eksilmesi, ailedeki sorumluluklarını yerine getirememe ve sosyal ilişkilerinin daralması gibi sosyal sorunlar yaşadıkları görülmüştür. Bunun yanı sıra hastaların, tanı aşamasında şok olma, inanmama, hastalığı yok sayma, isyan etme ve kaygı tedavi aşamasında da öfke, dış görünüme ilişkin problemler, umutsuzluk ve uykusuzluk gibi psikolojik sorunlar yaşadıkları betimlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Kanser, kanser hastası, psiko-sosyal sorunlar, nitel çalışma, içerik analizi.

Abstract

The aim of this study is to determine the psychosocial problems cancer patients face. The easy approachable case sampling was considered which is among the sampling methods for the determination of study group. In this study heuristic approach was used as a qualitative research type and the qualitative data were obtained through using a semi structured and open ended questionnaire form. The interviews were held according to vilunteerism in the manners that the participants preferred as face to face. Content analysis method was used for the data analysis. The information obtained as a result of the interview was firstly decoded and then the listened expressions were converted into written texts. Simple codings were done for the transferred data and the codings were categorized. The content analysis was held by determining the suitable themes. As a result of the research, the observations were the cancer patients had labelling problem and changing their daily routine during the diagnosis phase as social problems.Moreover, during the treatment phase they had problems such as; being dependent to others, decrease in performance at work, being unable to meet the responsibilities in the family and having less social relationships. As wel as this; during the diagnosis phase they had shock, disbelief, ignoring the illness, anxiety and rebelling. Also during treatment phase they had problems with appearance with the psychological problems such as anger, hopelessness and sleeplessness.

Keywords :Cancer, cancer patient, psycho-social problems, qualitative study, content analysis.